(0)

Những cuốn sách bắt buộc phải đọc đối với học sinh tại 26 đất nước trên thế giới

Bản tổng hợp những cuốn sách học sinh quốc tế được yêu cầu phải đọc này sẽ giúp bạn có thêm cái nhìn mới — và giá sách nhà bạn có thêm thành viên mới.

Ở Mỹ, hầu hết học sinh lúc ngồi trên ghế nhà trường đều được yêu cầu đọc Giết con chim nhại. Cuốn tiểu thuyết kinh điển kết hợp cốt truyện tuổi mới lớn cảm động với những vấn đề quan trọng như phân biệt chủng tộc và bất bình đẳng hình sự. Đọc Giết con chim nhại là một phần không thể thiếu trong hệ thống giáo dục của Mỹ, và điều đó khiến ta tự hỏi: Ở những nơi khác học sinh được yêu cầu phải đọc những cuốn sách nào?

Câu hỏi được đưa ra cho các Nhà giáo Sáng tạo tại TED-Ed và thành viên cộng đồng TED-Ed. Rất nhiều người trên khắp thế giới đã trả lời, và danh sách được tổng hợp với tiêu chí tập chung vào các tác giả địa phương. Nhiều người nói rất rõ rằng ở nước họ, cũng giống như Mỹ, có một số cuốn sách không thể nào không đọc. Hãy cùng tìm hiểu học sinh tại các nước từ Ireland cho đến Iran, Ghana cho đến Đức, được yêu cầu phải đọc gì và vì sao:

1) Afghanistan

  • Kinh Quran
    • Nội dung: Những lời răn của Chúa qua lời kể của nhà tiên tri Muhammad, tác phẩm tôn giáo trung tâm của Islam và cho đến nay vẫn là một trong những tác phẩm lớn của nền văn chương Ả-rập.
    • Lý do nó được dạy trong trường: “Nói chung, nước tôi không có văn hoá đọc tiểu thuyết, đáng buồn là vậy,” Farokh Attah nói. “Cuốn sách duy nhất phải đọc khi còn ngồi trên ghế nhà trường là kinh Quran, và mọi người được khuyến khích đọc từ nhỏ.”

2) Albania

  • Kronikë në gur (1971) | Ismail Kadare
    • Nội dung: Có tên tiếng Anh là Chronicle in Stone, truyện kể dưới góc nhìn của một đứa bé và cho thấy các thế lực xâm lượng — Phát-xít Ý, Hy Lạp, và Đức Quốc Xã — đã tàn phá một thành phố Albania nhỏ trong Thế Chiến Thứ II như thế nào.
    • Lý do nó được dạy trong trường: Kadare là một trong những nhà văn Albania được giới phê bình đánh giá cao nhất, và đã hơn một lần được giải Nobel Văn Học. Cuốn sách này “giúp bạn hiểu rất rõ Thế Chiến Thứ II có ý nghĩa ra sao đối với những người đã kinh qua những sự kiện như thế,” Vaitson Çumaku nói. “Bởi vì nó được kể dưới góc nhìn một đứa trẻ, nó cũng cho ta thấy trong giai đoạn bĩ cực niềm lạc quan vẫn tồn tại.”

3) Úc

  • Tomorrow, When the War Began (1993) | John Marsden
    • Nội dung: Một cô gái và nhóm bạn của mình vừa đi cắm trại về thì phát hiện ra một lực lượng quân đội không rõ danh tính nào đó đã chiếm đóng Úc.
    • Lý do nó được dạy trong trường: Cuốn sách này “thể hiện nỗi sợ bị xâm lược và tinh thần đấu tranh của chúng tôi,” Beth James Waters nói. Đồng thời nó “thể hiện rất thành công sự rộng lớn và nguy hiểm của thiên nhiên đất nước chúng tôi.”

4) Áo

  • Faust (1787) | Johann Wolfgang von Goethe
    • Nội dung: Trong vở kịch này, một học giả tên Faust giao ước với Mephistopheles — quý sử — vì Faust bất mãn với đời. Quỷ bảo hắn sẽ cho Faust một khoảnh khắc tuyệt luân, nhưng bù lại, Faust phải vĩnh viễn hầu phụng hắn dưới địa ngục. Nhờ sự can thiệp của quỷ, Faust phải lòng một cô gái trẻ đẹp tên là Gretchen. Bi kịch xảy ra.
    • Lý do nó được dạy trong trường: Nó đưa ra những vấn đề triết lý sâu rộng, bao gồm khoa học so với tâm linh, lý trí so với đam mê, và cứu rỗi so với đày đoạ, và “có thể hiểu nó theo nhiều cách,” Barbara Paulmayer nói. “Faust không dễ hiểu như các tacsphamar văn học mới, vậy nên nó gợi cho học sinh suy nghĩ theo cách khác.” Ngoài ra, cốt truyện và đề tài của nó đã có sức ảnh hưởng đến rất nhiều tác phẩm khác.

5) Bosnia; Serbia

  • Na drini ćuprija (1945) | Ivo Andrić
    • Nội dung: Có tên tiếng Anh là The Bridge on the Drina, cuốn tiểu thuyết này trải dài suốt 300 năm tại một thj trấn nhỏ gần cầu Mehmed Pasha Sokolović. Truyện bắt đầu từ thời đại Đế chế Ottoman thời thế kỷ 16, khi cây cầu được xây, cho đến Thế Chiến Thứ I, khi nó bị phá huỷ một phần.
    • Lý do nó được dạy trong trường: Andrić từng đoạt giải Nobel, và cho đến nay ông là người đoạt giải Nobel duy nhất từ Serbia, Croatia và Bosnia. “Đây thực sự là một cuốn sách giá trị xuyên thời gian,” Martin Kondža nói. “Các chủ đề và câu chuyện nó kể cũng có thể đem ra áp vào cho nhân loại ngày nay. Cây cầu như một chứng nhân lịch sử ngu ngơ đã từng được thấy các đế chế ra đời và bị vùi dập, những cuộc đời lên đỉnh cao và xuống dưới đáy, và những đất nước được hình thành và bị huỷ diệt.”

6) Brazil

  • Morte e vida Severina (1955) | João Cabral de Melo Neto
    • Nội dung: Có tên tiếng Anh là The Death of a Severino, vở kịch thơ này kể về hành trình gian khó của một người bỏ khỏi vùng Tây Bắc Brazil hạn hán – và nghèo đói – để kiếm nơi khá khẩm hơn tại thành phố.
    • Lý do nó được dạy trong trường: “Nó thể hiện hai cái tình trạng song song đã và đang tồn tại trong đất nước này — những con người nghèo kém, bất bình đẳng, ngu dốt, và những người câm lặng, đối nghịch với dân thành thị, được hưởng đủ lợi thếvà khoảng cách giữa hai nhóm người này,” Andrea Rodrigues nói.

7) Bulgaria

  • Under the Yoke (1894) | Ivan Vazov
    • Nội dung: Cuốn tiểu thuyết nói về một ngôi làng Bulgaria dưới sự cai trị của Ottoman và mô tả một cuộc khởi nghĩa thất bại trong những năm 1870 đã làm tiền đề để sau này đất nước giành độc lập. Dàn nhân vật lớn bao gồm cả những người dân làng hai bên chiến tuyến cuộc khởi nghĩa.
    • Lý do nó được dạy trong trường: Thứ nhất, Vazov được coi là cha đẻ của nền văn học Bulgaria. Nhưng Kristine O’Malley nói thêm rằng, “Việc bị Đế chế Ottoman nô dịvà cuộc đấu tranh giành độc lập đã hình thành bản sắc dân tộc của Bulgaria,” và nhờ đó mà nó trở thành một tác phẩm kinh điển rất được mến mộ.

8) Canada

  • The Wars (1977) | Timothy Findley
    • Nội dung: Robert Ross, một chàng trai 19 tuổi người Canada, nhập ngũ tham chiến Thế Chiến Thứ I để quên đi cái chết của em mình. Với những tâm tư tăm tối, cậu đi đến Pháp cà chiến đấu trong chiến hào và chứng kiến những điều ghê tởm nhất của chiến tranh — và của nhân loại.
    • Lý do nó được dạy trong trường: “Nó là một cuốn tiểu thuyết Canada mang tính biểu trưng. Nó cũng mô tả vô cùng chân thực về chiến tranh, nỗi buồn, và chấp nhận một thế giới lạnh lùng theo cách của riêng mình,” Karen Goepen-Wee nói.

9) Chile

  • Sub Terra (1904) | Baldomero Lillo
    • Nội dung: Tuyển tập truyện ngắn này kể về cuộc sống cực khổ, nghèo đói, nguy hiểm của những người thợ đào than miền nam Chile cuối thế kỷ 19.
    • Lý do nó được dạy trong trường: “Sub Terra tượng trưng cho một phần quan trọng trong lịch sử Chile,” Natalia Salamanca Moreno nói. “Những câu chuyện ấy cho học sinh biết về một lối sống khác hẳn lối sống của chúng ngày nay, và giúp chúng trân trọng những gì mình hiện có. Các câu chuyện cũng đề cao những giá trị gia đình quan trọng, luôn trường tồn, như biết ơn bố mẹ và những gì họ đã làm.”

10) Trung Quốc

  • Luận ngữ | Khổng Tử
    • Nội dung: Cuốn sách này là bản tổng hợp những lời dạy của triết gia cổ đại Khổng Tử; sách được cho là đã được viết trong giai đoạn giữa năm 475 BC và 221 BC.
    • Lý do nó được dạy trong trường: “Giáo viên muốn học sinh học những luân lý tốt từ Luận Ngữ, chẳng hạn như tôn trọng bố mẹ, học hỏi từ người khác bất chấp địa vị của họ, và sử dụng tư duy phản biện,” Aylee Lu nói. “Cuốn sách này tới nay vẫn là một phần cốt yếu của văn hoá Trung Quốc.”

11) Colombia

  • Cien años de Soledad (1967) | Gabriel García Márquez
    • Nội dung: Tác phẩm giả tưởng tiên phong trong thể loại hiện thực huyền ảo — được biết đến với cái tên Trăm năm cô đơn — theo dấu quá trình thăng trầm của một thị trấn Colombia trải qua năm thế hệ gia đình Buendía, bắt đầu từ giai đoạn đầu thế kỷ 19.
    • Lý do nó được dạy trong trường: Márquez được coi là một trong những nhà văn ngôn ngữ Tây Ban Nha quan trọng nhất, và ông được trao giải Nobel Văn Học năm 1982. Tác phẩm mô tả tình trạng bạo lực hoành hành tại Colombia suốt nhiều thập kỷ, và “cho thấy người dân Colombia đã phải gánh chịu bao tham nhũng và khổ đau,” Daniela Ramirez Barreto nói. “Ấy nhưng không hiểu sao chúng tôi không bao giờ đầu hàng.”

12) Síp

  • The Murderess (1903) | Alexandros Papadiamantis
    • Nội dung: Cuốn tiểu thuyết ngắn này viết về một bà lão tên Hadoula sống trên đảo Skiathos. Bà sát hại những cô gái nghèo trẻ với mục đích nhân đạo, bởi vì bà nghĩ tương lai của họ rất hạn hẹp và ảm đạm.
    • Lý do nó được dạy trong trường: “Nó đề cập đến vai trò của phụ nữ và vai trò các giới trong hôn nhân; đây là những vấn đề quan trọng tại Síp và Hy Lạp,” Evanthia Poyiatzi nói. “Và nó để học sinh tự quyết định xem hành vi của người đàn bà đó là có đạo đức hay vô đạo đức.”

13) Ai Cập

  • The Days (1935) | Taha Hussein
    • Nội dung: Cuốn sách này là cuốn tự truyện của nhà tri thức kiêm nhà văn Hussein, sống trong giai đoạn từ 1889 đến 1973. Ông bị mù vào năm ba tuổi nhưng sau đó trở thành bộ trưởng bộ giáo dục trong nước và là một trong những nhân vật có sức ảnh hưởng nhất trong nền văn học Ai Cập.
    • Lý do nó được dạy trong trường: Sách dạy cho học sinh “về tầm quan trọng của tích luỹ kiến thức, tính cấp thiết của việc chống lại những truyền thống và hệ quả xấu của sự ngu dốt đối với mỗi cá nhân trong xã hội,” Mahmoud Attalla nói.

14) Phần Lan

  • Seitsemän veljestä (1870) | Aleksis Kivi
    • Nội dung: Có tên tiếng Anh là Seven Brothers, cuốn sách này viết về một gia đình bảy anh em hay cãi vã nhau và cuộc sống của họ ở miền quê Phần Lan. Dần dần họ trưởng thành và trở thành những con người tử tế trong xã hội.
    • Lý do nó được dạy trong trường: Đây được coi là tiểu thuyết Phần Lan chính gốc đầu tiên do một tác giả Phần Lan viết bằng ngôn ngữ Phần Lan về người dân thường. “Nó được coi là tiểu thuyết quốc gia của Phần Lan,” Jaani Länsiö nói. “Nó viết về sự ngang ngạnh của người Phần Lan.”

15) Đức

  • Tagebuch der Anne Frank (1947)
    • Nội dung: Còn có tên là Nhật ký Anne Frank, cuốn nhật ký này do một cô gái Do Thái có tên Anne Frank viết khi sống lẩn trốn với gia đình ở Amsterdam dưới sự thống trị của Đức Quốc Xã.
    • Lý do nó được dạy trong trường: “Chúng ta không bao giờ được quên những kẻ cạn nghĩ đã gây ra những nỗi kinh hoàng như thế nào,” Charlotte Böhm nói.

16) Ghana; Nigeria

  • Quê hương tan rã (1958) | Chinua Achebe
    • Nội dung: Lấy bối cảnh Nigeria những năm 1900, tiểu thuyết kể về Okonkwo, một nhà lãnh đạo người Igbo và nhà vô địch đấu vật làng, hành trình nắm quyền lực và vinh quang của ông, và sự thất bại của ông khi chiến đấu chống lại thực dân da trắng.
    • Lý do nó được dạy trong trường: “Bề ngoài, nó tán dương những truyền thống Châu Phi và kể về việc những tư tưởng ấy bị những nhà truyền giáo làm mai một như thế nào,” Ama Y Adi-Dako nói. “Nhưng ẩn sâu bên trong, nó là một cái nhìn rất nghiêm túc về khái niệm và những yếu điểm của người Châu Phi và sự nam tính mang màu sắc bộ lạc.”

17) Indonesia

  • Laskar Pelangi (2005) | Andrea Hirata
    • Nội dung: Có tên tiếng Anh là Rainbow Troops, cuốn tiểu thuyết này dựa trên một câu chuyện có thực về mười học sinh trong một ngôi làng hẻo lánh ở Indonesia, với sự trợ giúp của một bộ đôi giáo viên rất biết truyền cảm hứng, học cách đứng dậy bảo vệ mình và cộng đồng mình.
    • Lý do nó được dạy trong trường: Nó dạy về “sự hi sinh, sự cống hiến, làm việc chăm chỉ, đam mê, tình anh em, tình bằng hữu, sự lạc quan và kiên trì khi phải đối mặt với khó khăn,” Mahrukh Bashir nói.

18) Ấn Độ

  • Autobiography: The Story of My Experiments With Truth (1927-1929) | Mohandas K. Gandhi
    • Nội dung: Hồi ký của nhà lãnh đạo Ấn Độ viết về cuộc đời ông trong giai đoạn từ thời thơ ấu cho đến những năm mới ngoài 50.
    • Lý do nó được dạy trong trường: “Cuốn sách đề cao việc sống có lòng tự trọng, điều mà chỉ có thể trở thành hiện thực nếu ta sử dụng sự thật và tránh xa bạo lực,” Bismi Sain nói.

19) Iran

  • Thơ bởi những tác giả như Hafiz, Sa’Addi, Ferdowsi, Rumi và Khayyam
    • Nội dung: Tình yêu, vẻ đẹp, niềm vui và những đề tài khác.
    • Lý do nó được dạy trong trường: “Ở Iran, tiểu thuyết là một loại hình văn học khá mới,” Ne Da nói. “Nhưng trong kho tàng văn học kinh điển của chúng tôi có rất nhiều nhà thơ và các tập thơ. Mỗi bài thơ lại nói về một giá trị khác nhau.”

20) Ireland

  • Ice Man: the Adventures of an Irish Antarctic Hero (2010) | Michael Smith
    • Nội dung: Đây là tiểu sử của Tom Crean, một cậu bé Ireland bỏ nhà đi từ lúc 15 tuổi để tham gia chuyến thám hiểm Bắc Cực của Thuyền trưởng Robert Falcon Scott. Cậu cũng là thành viên chuyến thám hiểm trên tàu Endurance của Ernest Shackleton.
    • Lý do nó được dạy trong trường: “Nó cho thấy người the Ireland là những nhà thám hiểm đầy tham vọng có thể vượt qua khó khăn và nếu lao động cần cù, tập trung và biết tận tâm, điều gì cũng có thể thành hiện thực,” Naoimh Morton nói.

21) Ý

  • I Promessi Sposi (1827) | Alessandro Manzoni
    • Nội dung: Có tên tiếng Anh là The Betrothed, tiểu thuyết này lấy bối cảnh là Bắc Ý trong giai đoạn nửa đầu thế kỷ 17. Ý lúc bấy giờ chưa là quốc gia riêng, và cuốn sách viết về đời sống người dân làng dưới ách quân Tây Ban Nha cũng như tác động của một trận đại dịch nguy hiểm đã giết chết rất nhiều người.
    • Lý do nó được dạy trong trường: “I Promessi Sposi là một trong hai trụ cột của nền văn chương Ý,” Sofia Ramundo nói. “Ngày nay nó vẫn còn giá trị bởi vì nó đặt nền móng cho ngôn ngữ Ý.”

22) Pakistan

  • The Reluctant Fundamentalist (2007) | Mohsin Hamid
    • Nội dung: Đây là một cuốn tiểu thuyết bán chạy, kể về một người đàn ông Pakistan ở Mỹ trong giai đoạn trước và sau sự kiện 11/9/2001.
    • Lý do nó được dạy trong trường: “Các cuốn sách như vậy nói về những tình huống khó khăn rất riêng biệt của người dân Pakistan thời hiện đại, những người đang găp vướng mắc với những lý tưởng nền tảng và đang tìm kiếm danh tính cho bản thân mình,” Vajiha Atiq nói.

23) Philippines

  • Noli Me Tangere (1887) | Jose Rizal
    • Nội dung: Rizal trở thành người hùng trong cuộc cách mạng Philippines, và tiểu thuyết của ông — tiêu đề tiếng Anh là Touch Me Not — viết về cuộc sống trong xã hội Philippines dưới ách cai trị độc ác, hà khắc cruel, độc đoán của thể chế Công giáo Tây Ban Nha.
    • Lý do nó được dạy trong trường: Nhờ kết hợp một câu chuyện kịch tính với thông điệp của một nhà hoạt động xã hội, tiểu thuyết đã được Harriet Beecher Stowe so sánh ngang hàng với Túp lều bác Tom. Nó được dạy để giúp học sinh “biết ơn công sức của cha ông trong việc gầy dựng nền độc lập,” John Eric Uy nói.

24) Nga

  • Chiến tranh và hoà bình (1869) | Leo Tolstoy
    • Nội dung: Kể về cuộc đời và quan hệ giữa năm gia đình, cuốn tiểu thuyết đồ sộ này mở đầu vào năm 1805 và trải dài đến hết cuộc xâm lăng nước Nga năm 1812 của Napoleon.
    • Lý do nó được dạy trong trường: Chiến tranh và hoà bình “về cơ bản nói về mọi khía cạnh của đời sống chúng ta: làm sao để cống hiến cho xã hội, làm sao để tha thứ, và làm sao để tôn trọng,” Valentina Ishmanova nói. “Tôi tin rằng ai cũng từng trải qua những tình huống như các nhân vật Natasha, Pierre, và Công tước Andrei của Tolstoy.”

25) Mỹ

  • Giết con chim nhại (1960) | Harper Lee
    • Nội dung: Tiểu thuyết kinh điển về miền Nam nước Mỹ giai đoạn những năm 1930, thể hiện chủ nghĩa phân biệt chủng tộc, phân biệt giới tính và bất công đã hình thành lịch sử nước Mỹ như thế nào (và ngày nay chúng vẫn còn gây ảnh hưởng xấu).
    • Lý do nó được dạy trong trường: “Chúng ta vẫn đang phải đối mặt với nạn phân biệt chủng tộc và định kiến có hệ thống, đặc biệt trong hệ thống hành pháp của Mỹ,” Shaun McGovern nói.

26) Việt Nam

  • Truyện Kiều (1820) | Nguyễn Du
    • Nội dung: Đây là một câu chuyện thơ đồ sộ kể về một cô gái trẻ có tên Thuý Kiều buộc phải hi sinh thân mình để cứu gia đình.
    • Lý do nó được dạy trong trường: Bài thơ có tên tiếng Anh là The Tale of Kiều, thể hiện “tính nhân văn và vẻ đẹp của đất nước tôi,” Joy Truong nói, và nói thêm rằng cô thích những nét tích cực của nó, tương phản hoàn toàn với phần lớn những câu chuyện và bài thơ khác vì chúng “chú trọng vào những khó khăn của người dân Việt Nam.”

Long Nguyen dịch (theo TED)
Credit ảnh nền: TED

P/S: Bookism đang trong quá trình xuất bản cuốn "Trạm tín hiệu số 23," một tác phẩm sci fi chiến tranh vũ trụ kiêm tâm lý sâu sắc của tác giả bestsellers Hugh Howey. Tìm hiểu thêm về tác phẩm tại đây:


các bài liên quan