(0)

Câu hỏi khoa học viễn tưởng kinh điển: ta có sống trong thực tại ảo?

Mới đây doanh nhân công nghệ Elon Musk gây xôn xao dư luận khi đề cập đến một đề tài thường xuyên xuất hiện trong khoa hoc viễn tưởng (science fiction/sci fi) suốt hơn 70 năm: thế giới loài người có phải thế giới ảo?

Tại hội thảo Code ở California cách đây hơn một tuần, Elon Musk, CEO của SpaceX và Paypal đã phát biểu rằng con người phát triển rất nhanh, trong vòng 40 năm đi từ trò chơi Pong đơn giản cho đến các game 3D hết sức chân thực cho cả chục triệu người cùng chơi. Với đà phát triển này, sớm muộn số lượng thực tại ảo chân thực sẽ lên đến con số ngoài sức tưởng tượng, và khả năng chúng ta sống trong thế giới thực chỉ là “một phần mấy tỉ.

elon musk

Elon Musk tại hội thảo Code

(Nguồn: Fortune.com)

Các nhà văn khoa học viễn tưởng đã từ lâu mường tượng về cuộc sống bên trong không gian ảo suốt nhiều thập kỷ qua. Tác phẩm They của Robert Heinlein (1941) và The Veldt của Ray Bradbury (1951) đều đề cập đến thực tại mô phỏng từ trước khi những công nghệ vi tính dù cơ bản nhất ngày nay ra đời. Một thập kỉ sau, Daniel F Galouye với tác phẩm Simulacron-3 (1964) đã mô tả một thế giới thực tại ảo đầy sống động. Truyện kể về một chương trình mô phỏng vi tính hết sức chi tiết, khiến những người sống trong đó tưởng nó là thế giới thực. Truyện sau này trở thành cảm hứng cho bộ phim Thirteenth Floor.

Cuốn The Girl Who Was Plugged In (1974) có nội dung như thể một thước phim tư liệu về năm 2016 vậy. Tác giả Alice Sheldon thêu dệt nên câu chuyện về một xã hội do các tập đoàn nắm quyền điều khiển, sử dụng người nổi tiếng và kỹ thuật marketing để tẩy não và thay đổi thực tại của những người sống trong thế giới đó.

Bộ ba series Sprawl của William Gibson, mở đầu bằng cuốn Neuromancer (1984), viết về một thế giới ảo nơi người chết có thể được hồi sinh. Bộ tiểu thuyết đã khơi dậy trào lưu viết truyện cyberpunk, đặc biệt là mô típ kết nối não người với công nghệ.

neuromancer

Bìa cuốn Neuromancer

Nguồn: Wikipedia

Nổi bật nhất trong các tác phẩm viết về thực tại ảo phải kể đến đó là các truyện của Philip K Dick. Thông qua những mẩu truyện ngắn như The Electric Ant và các cuốn tiểu thuyết như Ubik (1969) cùng tác phẩm siêu kinh điển VALIS (1981), cây bút khoa học viễn tưởng bậc thầy này đã khám phá những hậu quả kinh hoàng của một thế giới phi thực. Các tác phẩm hậu Philip K. Dick về thực tại ảo như Snow Crash của Neal Stephenson, Otherworld của Tad Williams, Vurt của Jeff Noon, bộ tiểu thuyết Culture của Iain M Banks... thường viết về hậu quả của công nghệ vi tính.

Các ý tưởng bắt nguồn từ truyện khoa học viễn tưởng lan sang lĩnh vực diện ảnh. Ta có Tron (1982), Ma Trận (1999), Inception (2010),... từ đó mà đề tài thực tại ảo ngày càng được nhiều người quan tâm hơn.

The Matrix

Một cảnh trong phim Ma Trận

(Nguồn: Sky UK)

Nhưng tại sao chúng ta lại bị thu hút bởi những câu chuyện xoay xung quanh thế giới ảo như vậy? Chẳng qua là vì nó rất mang tính giải trí, hay thực chất chính chúng ta cũng e ngại sự thật? Có thể toàn bộ thế giới của chúng ta đều gói gọn trong một hộp server bỏ quên dưới hầm ngầm nơi xó xỉnh nào đó, hoặc cũng có thể chúng ta chỉ lo quá xa mà thôi. Cho dù thực tại của ta là thật hay ảo, các nhà văn khoa học viễn tưởng hẳn sẽ không bao giờ ngừng luận bàn về nó.

Long Nguyen (theo The Guardian)
Credit ảnh nền: Pixabay


P/S: Bookism hiện đang có dự án xuất bản truyện "Tiên phong lên Mặt Trăng" của H.G. Wells. Mọi người có thể vào đây tìm hiểu thêm và đừng quên ủng hộ bọn mình nhé ^_^ : 


các bài liên quan